Kurban Bayramı'nda Diyet Köşesi
Kurban Bayramı et ve tatlı tüketiminin en yüksek seviyelere çıkması ile mide bağırsak sorunlarını, kilo artışını beraberinde getirebiliyor. Bayramda diyet olmaz, ‘zaten senede dini bayram 2 kere! ‘ diye düşünüyor olabilirsiniz. Haklısınız ben de bayramda diyet yapın demeyeceğim. Her zamanki gibi sadece dengelemeniz konusunda önerilerde bulunacağım.
Bayramda yapılan hataların başında kesilen hayvan etinin henüz ölüm sertliği geçmeden pişirilmesi oluyor. Kurban eti kesiminden sonra “rigor mortis” adı verilen ve “ölüm sertliği” olarak bilinen biyolojik bir sürece girer. Kesimle birlikte vücutta enerji (ATP) tükenir, kaslar kasılır ve sertleşir. Bu süreçte tüketilen et hem çok serttir hem de sindirimi zorlaştırarak hazımsızlık yapar. Et, buzdolabının alt bölmesinde (4 derece) en az 24 saat dinlendirilmelidir.
Böylece ölüm sertliği çözülür, et yumuşar ve sindirimi kolaylaşır ve artık tüketime hazır hale gelir. Kurban bayramında yapılan bir diğer hata etin pişirme yöntemiyle ilgili oluyor. Yüksek ısıda, direkt ateşle uzun süre pişirilen etlerde heterosiklik amin (HCA) ve polisiklik aromatik hidrokarbon (PAH) gibi zararlı bileşikler oluşur. Bu bileşiklerin bazı kanser türleriyle ilişkisi olduğuna dair araştırmalar var. Bu nedenle eti haşlama, fırınlama ya da kısa süreli ızgara gibi daha yumuşak pişirme teknikleriyle hazırlamak hem daha sağlıklı hem de daha kolay sindirilebilir hale gelir.
Yapılan bir diğer hata ise etlerin saklanma koşullarına dair. Kurban paylaşmak için, ancak saklamak isteyenler için uygun koşullara dikkat etmeleri oldukça önemli. Buzdolabında -2 santigrat derecede 1 hafta, derin dondurucuda ise -18 santigrat derecede 6 ayı geçmeyecek şekilde muhafaza edilebilir. Etler; büyük parçalar şeklinde değil de kıyma, kuşbaşı gibi küçük parçalara ayrılıp, tek pişirme porsiyonu kadar miktarlara bölünüp, buzdolabı poşetlerine koyularak buzdolaplarının buzluk kısmında veya derin dondurucuda saklanabilir.
Bayram sabahı kahvaltıyı ihmal etmeniz gittiğiniz her yerde yapılan ikramları yemenize yol açabilir. Güne mutlaka kahvaltıyla başlayın ve ziyaretlerde şerbetli tatlılar yerine sütlü tatlılar tercihiniz olsun.1 dilim baklava yaklaşık 20 küp şeker içeriyor. Bu da kan şekerinizin hızla yükselmesi anlamına geliyor.
Baklavanın kan şekerini hızla yükseltmesinin önüne geçebilmek için de yanında ayran tercih edebilirsiniz. 1 dilim baklava içeriğine göre değişmekle birlikte yaklaşık 200-250kalori. Vücudun gereksinmesi dışında alınan 200 kaloriyi yakmak için 45 dk yürüyüş yapmak gerekiyor. Kurban etleriyle hazırlanmış kavurma, mangal, sarma, pasta, börek ve tatlılardan oluşan bayram sofraları, porsiyon kontrolüne dikkat etmediğiniz takdirde kilo almanız kaçınılmaz olur.
Her ikram edilen tatlıyı yemek yerine içecek ikramlarına evet diyebilirsiniz. Günde 2 fincan kahve, 3 fincan kadar çay tüketmeniz kafein miktarı için güvenli alım sınırları içerisinde kalmanıza yardımcı olur. 1 kare bitter çikolata ( 5g) 25 kkal = 1 tam ceviz kalorisine eş değer olduğundan 2 kare bitter çikolata tercih edebilirsiniz. Fazladan alınan kalorileri harcamak ve sağlığınızı geliştirmek için fiziksel aktivite düzeyinizi de artırmalısınız. Bayram tatilinde her gün 1 saat yürüyüş yapmak hem bedeninize hem ruhunuza iyi gelecektir.
Ziyaretlere yürüyerek gidebilir, asansör yerine merdiven kullanabilirsiniz. Ara öğünde vitamin ve mineral bakımından zengin olan meyvelerle bir öğün tercihi yapabilirsiniz, meyvelerin üzerine tarçın, kakao, Hindistan cevizi serperek tatlıya olan ihtiyacınızı baskılayabilirsiniz. Bayram sonrası daha fazla posa ve vitamin, mineral açısından sebze ve meyve ve tahıl ürünleri tüketimine ağırlık vermeniz, sofralarınızdan bol yeşillikli salataları eksik etmemenizi tavsiye ederim.
Probiyotikli yoğurt ve kefire beslenmenizde yer vererek bağırsak sağlığınızı destekleyebilirsiniz. Gün içerisinde 2-2.5 lt su içmek sıvı ihtiyacınızı karşılamaya yetecektir. Diğer besin ve içeceklerle alınan sıvının içilen suyun yerini asla tutmayacağı unutulmamalı.
İyi bayramlar diliyorum...